Living Values

Waarom Living Values in Education?

Waardenonderwijs, dat is toch iets voor scholen met een religieuze grondslag? Wat heb je nog aan waarden in onze moderne Westerse samenleving? Het zijn misschien vragen die in je opkomen als je dit leest.

Op De Vrije Ruimte zijn we er inmiddels van doordrongen: Living Values in Education -waardenonderwijs voor kinderen en jongeren van 3 tot en met 18 jaar- heeft een grote meerwaarde. Dat geldt voor de dagelijkse gang van zaken op school, maar ook en vooral voor de ontwikkeling van onze leerlingen. Met waardenonderwijs doen ze zelfkennis op en krijgen ze zelfvertrouwen, ze leren te reflecteren en ontwikkelen empathie, verkrijgen intellectuele diepgang en leren om onafhankelijk en kritisch te denken. Het werken met waarden stelt hen in staat om vanuit een persoonlijk evenwicht en gevoel van eigenwaarde, straks hun eigen, unieke plaats in de samenleving in te nemen.

De Vrije Ruimte heeft ervoor gekozen om vanuit de eigen identiteit -een democratische school voor basis- en voortgezet onderwijs- Living Values in Education schoolbreed als uitgangspunt te nemen. We zijn getraind met workshops voor begeleiders, ouders, vakleerkrachten, en leerlingen. We werken met een meerjarig programma van 2,5 jaar, waarin elke waarde steeds voor een periode van 7 of 8 weken centraal staat.

De twaalf waarden van Living Values:

Vrede, Respect, Liefde, Verantwoordelijkheid, Eerlijkheid, Samenwerking, Geluk,

Verdraagzaamheid, Eenvoud, Bescheidenheid, Vrijheid en Verbondenheid.

 

De positieve ervaringen op De Vrije Ruimte zijn geen uitzondering. De meerwaarde van waardenonderwijs is in internationaal onderzoek aangetoond1, er is een internationaal netwerk van scholen dat Living Values in Education toepast, het wordt ondersteund door UNICEF en UNESCO, en gepromoot door ALIVE (Association for Living Values Education International), een onafhankelijk non-profit netwerk van opvoeders over de hele wereld.

Is waardenonderwijs wel van deze tijd?

Ja, zelfs meer dan ooit. Van radicalisering en grootschalige migratie, tot en met de emancipatie van de transgender, het zijn allemaal maatschappelijke actualiteiten die de waardendiscussie raken.

Nederland is een heterogene samenleving. Door verdere individualisering en globalisering zal dat alleen maar toenemen. De nieuwe generatie kinderen heeft wortels in verschillende culturen en godsdiensten. Living Values in Education kan deze verschillen overbruggen omdat de waarden van Living Values niet exclusief zijn gerelateerd aan bepaalde culturen, tradities of godsdiensten, maar universeel zijn. Leerlingen én hun leerkrachten én hun ouders leren met Living Values dezelfde taal spreken.

Living Values in Education: breed toepasbaar?

Als er één onderwerp toepasbaar is op elke school waar ook ter wereld, dan is het Living Values in Education.

Living Values is niet per se een nieuw, apart vak dat het rooster verder onder druk zet. Het leent zich uitstekend om geïntegreerd te worden in bestaande lessen. Er kan op ieder moment aandacht aan gegeven worden, in een kringgesprek en de dag- of weekopening, maar ook bij vakken als maatschappijleer, filosofie, geschiedenis, aardrijkskunde, het profielwerkstuk, bij het organiseren van een kamp, een buitenlandse reis of een internationale uitwisseling en uiteraard tijdens de vieringen die er zijn op school.

Living Values kan voor schoolbesturen als uitgangspunt worden genomen voor het algemene schoolbeleid. Dat kan betrekking hebben op het eten dat in de kantine wordt aangeboden, gedragsregels op het schoolplein, en het anti-pestprotocol.

Fairtrade

Respect en verantwoordelijkheid zijn twee van de twaalf Living Values. Ook tijdens het eten op school en thuis breng je de Living Values in praktijk door je verantwoordelijk te voelen en respect te tonen voor onze planeet, het milieu, de dieren, de planten en de boeren die ons eten verbouwen en telen. Het eten in onze kantine is 100% biologisch, Fairtrade en milieuvriendelijk.

De Vrije Ruimte is de eerste Fairtrade school van Den Haag. Op 24 juni 2015 werd het gevelbord uitgereikt door de Haagse wethouder Joris Wijsmuller (duurzaamheid).

fairtrade

Living Values en ouderparticipatie

Als er één onderwerp is dat de thuissituatie raakt, dan is het wel waardenonderwijs. Als je thuis komt, kan je wel stoppen met rekenen en Frans, maar met waarden is het anders.

Living Values in Education leent zich daarom goed om educatief partnerschap tussen ouders en school te concretiseren om de leerling op een consequente manier met de waarden in aanraking te brengen. Waardenonderwijs is een kansrijk terrein als het gaat om het intensiveren van ouderbetrokkenheid.

1Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat waardenonderwijs de sfeer en de kwaliteit van de onderlinge relaties verhoogt, en significant de leerresultaten bevordert. Zie onder andere “Values Education and Quality Teaching: The Double Helix”, Terry Lovat & Ron Toomey, Australia.